|
Bahar KAHRAMAN
 Bir süredir KKTC’nin gündemine
oturan ‘Zafer Burnu Milli Park alanı içine
elektrik nakil hattı çekilmesi’ konusunda yavaş
yavaş sona yaklaşıldı.
Genişletilmiş Sürdürülebilir
Çevre Platformunun elektrik nakil hatlarının
çekilmesinin durdurulmasına yönelik yaklaşık 2
ay önce Yüksek Mahkemeye götürdüğü ara emri
başvurusu hakkındaki dava sonuçlandı.
Mahkemenin ara emri istemini
reddetmesi ardından Elektrik Kurumu Dipkarpaz
Zafer Burnu’na elektrik hatlarını çekerek
geçtiğimiz günlerde Zafer Burnu’nu ışıklandırdı.
2007’nin Ağustos ayı içerisinde başlatılan
çalışmalarda yaklaşık 27 kilometrelik güzergah
üzerine enerji nakil hatları çekilmişti. Hat
çekiminin tamamlanması üzerine geçtiğimiz
günlerde şalter indirilerek hat üzerine ilk kez
elektrik verildi ve Zafer Burnu ışıklandırıldı.
Çevreciler davayı; Bakanlar Kurulu, Elektrik
Dairesi ve ihaleyi alan firmaya karşı açmıştı.
Elektrik verilmesiyle Zafer Burnu alanı
içerisinde bulunan beş sokak lambası ışık
vermeye başladı. Geriye kalan lambalara da
elektrik verilmesi için çalışmalar sürüyor...
Zafer Burnu alanının
ışıklandırılması maksadıyla kullanılan 10 adet
sokak lambası Dipkarpaz Belediyesi tarafından
satın alındı.
Projeler hazırlanıyor
Zafer Burnu güzergahı üzerinde
bulunan turistik tesislerin de elektrik
alabilmesi için proje hazırlanıyor. Dipkarpaz
Belediyesi’ne ait Zafer Burnu’ndaki restoranın
da elektrik enerjisi alabilmesi için hazırlıklar
tamamlandı.
Bugüne nasıl gelindi?
Bakanlar kurulu kararıyla Zafer
Burnu Milli Park alanı içerisine elektrik nakil
hattı çekilmesi projesinin ihalesi 2006 yılında
tamamlandı. Proje 2007’nin yaz mevsiminde
ihaleyi alan firma tarafından yapılmaya
başlandı. Dipkarpaz’a nakil hattı çekilmesi
konusundaki tartışmalar güncelliğini korurken,
hükümet projeyi Ağustos ayında uygulamaya koydu.
9 Ağustos tarihinde Karpaz’a kadar direk
götürülmesi ile start alan proje uyarınca, 11
Ağustos 2007 tarihinde direklerin dikileceği
yerler işaretlendi, ertesi gün de direklerin
dikimine başlandı.
Projeyle ilgili çalışmalar devam
ederken, elektrik nakil hattı projesine karşı
çıkan 40’a yakın örgütün oluşturduğu
Genişletilmiş Sürdürülebilir Çevre Platformu,
Çevre ve Doğal Kaynaklar Bakanlığı, Başbakanlık
olmak üzere çeşitli yerlerde eylemler düzenledi,
protestolar yaptı. Çevre platformu eylem ve
protestoları yanında projenin ve ihalenin
durdurulması talebiyle Yüksek İdare Mahkemesi’ne
(YİM) ara emri başvurusunda bulundu ve Mahkeme
tarfınca reddedildi.
Eylemler
Lefkoşa ve Gazimağusa’da...
Sürdürülebilir Çevre
Platformu, Dipkarpaz Zafer Burnuna elektrik
götürülmesi çalışmalarını durdurmak amacıyla
başlattığı mücadele çerçevesinde geçtiğimiz
günlerde Lefkoşa ve Gazimağusa’da eylem
gerçekleştirdi. Eylemlerde hükümetin,
faliyetleri yasalara aykırı bir şekilde
sürdürdüğü vurgulandı.
40 civarında örgütün
oluşturduğu Genişletilmiş Sürdürülebilir Çevre
Platformu, Dipkarpaz Zafer Burnu’na elektrik
götürülmesi çalışmalarını durdurmak amacıyla
başlattığı mücadele çerçevesince geçtiğimiz
günlerde Lefkoşa ve Gazimağusa’da eylem
gerçekleştirdi. Gazimağusa’da pankartlar açılıp,
broşürler dağıtılırken, Lefkoşa’da ise Mehmet
Akif Caddesi ile Osman Paşa Caddesi’nin
birleştiği çember civarında gerçekleşen
etkinlikte, pankartlar asıldı,Genişletilmiş
Sürdürülebilir Çevre Platformu, Dipkarpaz’dan
Zaferburnu’na kadar enerji nakil hattının
çekilmesini protesto etmek Başbakanlık önüne
temsili bir “direk” dikti, çembere tahta
pankartlar dikildi, bildiriler dağıtıldı, mum
yakıldı, araçlara etiketler yapıştırıldı ve bir
de imza kampanyası başlatıldı.
Elektrik değil eşek tepsin...
Karpaz’a elektrik götürülmesine
karşı çıkan Sürdürülebilir Çevre Platformu
temsilcileri yine Lefkoşa’da yaptıkları eşekli
protesto yürüyüşünde ‘Elektrik değil eşek
tepsin’ diye slogan attılar. Ara emrinin
alınması için açılan davanın görüşülmesi
öncesinde platform üyeleri temsili olarak
“eşekli” eylem gerçekleştirdi. KTOEÖS’ün önünden
yola çıkan platform üyeleri, ellerinde ‘Milli
Parka Sahip Çık’, ‘Yes Be Annem Dediniz Milli
Parkı da Yediniz’, ‘Yaptığınız Yasalara Sahip
Çıkın’, ‘Direk Değil Ağaç Dikin’, ‘Doğa Sizi
Affetmez’, ‘Önce Yasa Sonra Altyapı’, ‘Karpaz’a
Elektrik Götürme Doğal Hayatı Öldürme’ yazılı
pankartlar taşıdılar...
Platform üyeleri yürüyüş
sırasında ‘Elektrik Değil Eşek Tepsin!’ diye
slogan attılar. Sonrasında ise Yüksek İdare
Mahkemesi önüne gelen platfrom üyelerinin
mahkeme içerisine pankartlarla girilmesine izin
verilmedi. Bunun üzerine pankartları mahkeme
girişinde bırakan eylemciler, mahkeme içerisinde
‘Elektrik Değil Eşek Tepsin!’ isimli sokak
oyununu sergilediler. Bir karpaz eşeği ile bir
caretta carettayı canlandıran platform üyesi
tiyatro oyuncuları, üzerlerinde ‘elektrik
işkencesi ve kanserojen direk’ yazan temsili
direkleri vatandaşlar rolündeki oyuncular
yardımı ile temsili olarak yıktı. Oyun sırasında
hükümet de, canavar şekline sokularak üzerine
‘Yalancı, Kötü Adam Hükümet’ yazıldı.
Davalar
25 Temmuz’da tek taraflı olarak
açılan dava, 27 Temmuz’da mahkeme dilekçenin
tebliğine emir vermişti. 6 Ağustos’ta görüşülmye
başlanan ara emri dilekçesi ilk olarak 22
Ağustos’a ardından, 27 Ağustos, 10 Eylül, 19
Eylül ve son alrak 3 Ekim tarihine ertelendi.
Çevre örgütlernin ısrarlı tutumu ve yapılan
eylemlere rağmen elektrik nakil hattı projesi
kapsamında bölgeye götürülen direklerin
neredeyse yarısı çekildi. Ara emri davasına
verilen ertelemeleri fırsat bilen yetkliler,
Karpaz’a elektrik götürülmesiyle ilgili
projelerini yerine getirmek için hızla
çalışmalarına devam etti. Genişletilmiş
Sürdürülebilir Çevre Platformu tarafından
Dipkarpaz Milli Parkı’na elektrik enerjisi
götürülmesine karşı yapılan ara emri
başvurusunun ilk duruşması ertelemelerin ardınan
11 Ekim’de yapıldı ve görüşülmesine 18 Ekim
2007’de devam edilmesine karar verildi. 18 Ekim
2007 tarihinde yapılan ikinci duruşmanın
ardından dava yine 22 Ekim ve 26 Ekim’de yeniden
görüşüldü. Ara emri başvuru davası 6 Kasım
2007’de karara bağlandı.
Görüşler...
Özellikle Ağustos 2004’ten beri
Karpaz Emirnamesi’nin yürülüğe girdiği
anımsanacak olursa, 1978’den beri Milli Park
olarak ilan edilen bölgenin aynı zamanda Doğal
ve Arkeolojik Sit Alanı olması, Elektrik
getirilmesiyle betonlaşmanın ve çirkin
yapılaşmanın bölgenin büyük bir tehditle karşı
karşıya kalacağını gözler önüne seriyor.
Biyologlar Derneği: Geleceğimizi
yok etmeyelim
Eğer elektrik götürülmesi
gerçekten ihtiyaç ise doğal ortamlara zarar
vermeden modern yöntemlerle ve sadece yerleşimin
olduğu bölgelere götürülmelidir. Kaldı ki
ihtiyacın üzerinde bir elektrik nakil hattının
götürülmesinin planlanması asıl amacın bölgenin
yapılaşmaya açılmak istenmesi olduğunu
düşündürmektedir. Bu şekilde alt yapının
götürülmesinin ardınan üst yapının da kaçınılmaz
olarak bölgeye götürüleceği unutulmamalıdır. Bu
da dünya çapında ekolojik ve biyolojik açıdan
kayıplara neden olacaktır.
Yeşil Barış: Karpaz’da
betonlaşmaya izin verilemez
Yeşil Barış Harekatı Başkanı
Doğan Sahir de, bölgeye elektrik götürülmesinin
özellikle Zafer Burnu’na ulaşmasının gelişmeyi
ve betonlaşmayı da beraberinde getireceğine
işaret ederek, buna kesinlikle karşı olduklarını
ve bu hususda mücadele vereceklerini söyledi.
Kema: Tek bakir bölge yok
edilemez
KEMA Başkanı Orhan Aydeniz ise,
KKTC’deki tek bakir yer Karpaz’ın yok edilmesine
kimsenin izin vermemesi gerektiğini belirterek,
bölgeyi inşaata açmak, doğal güzelliği yok etmek
anlamına geldiğini söyledi. Aydeniz, elektrikle
birlikte inşaatlaşma ve önü alınamayacak
kontrolsüz bir gelişme olacağına değinerek,
Girne’nin yok edilmesinin ardından Karpaz’ın da
yok edilmesine izin vermeyeceklerini dile
getirdi.
Talat: Manipülayon yapılıyor
Cumhurbaşkanı Mehmet Ali Talat,
konu hakkındaki sorulara verdiği yanıtta çok
fazla manipülasyon yapıldığını belirterek “Ben
bir şeyin bu kadar abartıldığını görmedim’’
dedi.
Yapılaşma elektrikle ilgili
değil
Cumhurbaşkanı Talat yaptığı bir
başka açıklamada Karpaz’a götürülmesiyle
yapılaşmanın yoğunlaşacağı endemik bitki
örtüsünün yok olacağı şeklindeki görüşlere de
dikkat çekti, yapılaşmanın elektrikle ilgili
olmadığını belirterek şunları söyledi:
’’ Girne’den Lefkoşa’ya giden
elektrik, Geçitkale’ye giden elektrik dağların
üstünden geçmiyor mu? Demek ki yapılaşma,
elektrikle ilgili değil. Yapılaşma o bölgede
yapılaşma imkanının verilmesiyle olabilir.
Yapılaşmaya imkan veren de hükümettir. Hükümet
size bunu yapmayacağım derse ve bununla ilgili
yasa yaparsa bunu daha fazla abartmaya gerek
yoktur. Cumhurbaşkanı Talat: “Elektrik çatı
kuramaz, otel yapamaz. Yarın eğer orada
yapılacak olan gelişme planı ile Milli Park’a
aykırı bir yapılaşma olursa çevrecilerin başında
ben yürürüm. Bütün gücümü kullanıp engellerim”
dedi.
Yasa çıkacak
Ayrıca Cumhurbaşkanı Talat,
yaptığı açıklamada Meclis açıldığı zaman
Karpaz’la ilgili yasanın da Meclis’ten
geçeceğini açıkladı.
Tüm bu verilerin yanında
akıllarda soru işaretleri uyandıran elektrik
enerjisi tüketiminin bir ülkenin gelişmişlik
göstergesi olduğu ile ilgili Türkiye Elektrik
Kurumu (TEK)’nun 26 Aralık 2006 tarihinde
internet üzerinden yayımladığı elektrik enerjisi
üzerine bazı temel kavramlar başlığı altında,
bir makale ve bunun yanında, ek olarak bir kaç
önemli veriyi daha sunuyorum sizlere.
Elektrik enerjisi tüketimi bir
ülkenin gelişmişlik göstergesidir
Elektrik enerjisi tüketimi diğer
göstergeler yanında bir ülkenin en önemli
gelişmişlik göstergesidir. Bu göstergenin
anlamlı olabilmesi için ülke genelinde bir
bütünlük göstermesi gerekmektedir. Bu da ülke
genelinde yaygın, düzenli bir iletim ve dağıtım
ağının kurulmasını zorunlu kılar. Ülkenin her
kesiminde okul, hastahane, konut vb. zorunlu
tüketim merkezleri olduğu düşünülürse, fiziki
büyüklüğe bakılmaksızın elektrik enerjisinin
ülkenin her kesminde aynı şekilde ulaştırılması
zorunluluktur.
Şimdi yukarıdaki makalenin ve
diğer bilgilerin yanında ek olarak, gelişmiş
ülkelerde ve KKTC’de kişi başına düşen elekrik
enerjisi tüketimi verileri;
Dünya ortalaması, ortalama
nüfusu (milyon): 6.102.56, Enerji Tüketimi:
10.209.14 ve Kişi Başına Düşen Enerji Tüketimi
(Twh): 2.326 ve K.K.T.C., ortalama nüfusu
(milyon): 172.000, Enerji Tüketimi: 415.0 ve son
olarak K.K.T.C.’de Kişi Başına Düşen Enerji
Tüketimi (Twh): 2.370 yani dünya ortalamasının
biraz üzerinde! Şimdi KKTC’deki elektrik
enerjisi tüketimi KKTC’nin gelişmişlik
göstergesi midir değil midir?
Özetle; Karpaz’a elektrik
götürülmesini destekleyen yöneticiler,
politikacılardır. Onlar gelişmiş bir ülke
hayalinin ülkenin her yerine elektrik
götürülmesi ve enerji tüketiminin artması ile
olacağını savunup bunu gerçekleştirilme çabası
içindedirler. Karşı çıkanlar ise bölgedeki doğal
bitki örtüsünün ve canlı dokunun yok olacağını
belirterek Zafer Burnu içindeki arazinin Milli
Park alanı olduğunu hatırlatıyorlar.
Daha da önemlisi çevreci
örgütlerin başını çektiği bu karşı hareket,
bölgeye elektrikle birlikte kontrolsüz bir
yapılaşmanın da gideceğinin kaygısını duyuyor...
Şimdi ise sadece tek yapmanız gereken şey enerji
tüketiminin bir ülkenin gelişmişlik göstergesi
olup olmadığına karar vermek..
Özellikle de Karpaz’ı göz önünde
bulundurarak...
|
